ازدواج، به‌عنوان یکی از مهم‌ترین تصمیم‌ها و انتخاب‌ها (تا پیش از آن) و وضعیت‌ها (پس از آن)، شایستۀ تحلیل و تأمل فلسفی است. در برخی کشورها، ازدواج، در کنار طلاق و فرزندان، که آنها هم با ازدواج مرتبط‌اند، تنها رخداد زندگی فرد است که در شناسنامۀ هویتی او، بین تولد و مرگ، ثبت می‌شود. این پدیده را از منظرهای گوناگون تاریخی، جامعه‌شناختی، روان‌شناختی، زیست‌شناختی، جغرافیایی و سیاسی می‌توان کاوید و کاویده‌اند